Rządowy projekt ustawy budżetowej ujawnił kluczowe wskaźniki makroekonomiczne na nadchodzący rok. Na ich podstawie można już precyzyjnie oszacować nowe stawki ZUS dla przedsiębiorców 2027. Koszt prowadzenia działalności z tego tytułu ma po raz pierwszy w historii przekroczyć granicę 2 tys. zł dla podstawowych ubezpieczeń społecznych (i to bez ubezpieczenia zdrowotnego!) względem obecnie obowiązaujących.

Podstawa wymiaru a stawki ZUS dla przedsiębiorców 2027

Zgodnie z rozporządzeniem (Dz.U. 2026 r. poz. 1213) minimalne wynagrodzenie od 1 stycznia 2027 r. wyniesie 4950 zł brutto. To wzrost o 144 zł w stosunku do roku ubiegłego. Ponadto w projekcie ustawy budżetowej na 2027 r. rząd przyjął prognozę przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej na poziomie 10 033 zł brutto (wzrost o blisko 800 zł).

Te dwie wartości decydują o obciążeniach fiskalnych mikro i małych firm. Minimalna krajowa determinuje tak zwany Mały ZUS oraz minimalną stawkę ubezpieczenia zdrowotnego, natomiast prognoza przeciętnego wynagrodzenia wyznacza obciążenia przy standardowym, tak zwanym dużym ZUS-ie.

Pełne stawki ZUS dla przedsiębiorców 2027 (Duży ZUS)

Podstawą wymiaru pełnych ubezpieczeń jest 60% prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia. W 2027 roku baza ta wyniesie 6019,80 zł. Podstawienie tej wartości pod obowiązujące stopy procentowe (odpowiednio m.in. 19,52% na ubezpieczenie emerytalne i 8% na rentowe) daje łącznie kwotę 2052,15 zł miesięcznie z uwzględnieniem dobrowolnej składki chorobowej oraz składek na Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy.

Oznacza to, że miesięczny wymiar ubezpieczeń społecznych wzrośnie w ujęciu rok do roku o ponad 125 zł. W skali dwunastu miesięcy obciążenie z tego tytułu zwiększy się o ponad 1500 zł.

Preferencyjne rozliczenia i składka zdrowotna

Rozpoczynający biznes mogą, po wykorzystaniu Ulgi na start, przez 24 miesiące płacić preferencyjne składki (Mały ZUS). Ich podstawa to 30% wynagrodzenia minimalnego, co przełoży się w 2027 r. na kwotę 1485 zł. Łączny koszt społeczny wyniesie w tym przypadku 469,85 zł.

Do powyższych zobowiązań każdorazowo należy doliczyć ubezpieczenie zdrowotne, którego wysokość zależy od wybranej formy opodatkowania. Zgodnie z przepisami nie może być ono jednak niższe niż 9% minimalnego wynagrodzenia. W 2027 r. minimalna składka zdrowotna ustabilizuje się na poziomie 445,50 zł miesięcznie dla osób rozliczających się na podatku liniowym lub skali (wymiar ten obowiązuje od opłaty za luty 2027 r.).

Sumarycznie, utrzymanie aktywnej działalności na dużym ZUS-ie będzie wymagało transferu do urzędu rzędu blisko 2500 zł miesięcznie, jeszcze przed wykazaniem jakiegokolwiek zysku operacyjnego.

Tabele porównawcze: stawki ZUS dla przedsiębiorców 2027 względem ubiegłego roku

Zestawienie analityczne potwierdza wzrost obciążeń w obu kategoriach, z utrzymaniem standardowej struktury podziału na poszczególne rodzaje ubezpieczeń.

Duży ZUS (Standardowe składki społeczne z ubezpieczeniem chorobowym)

Mały ZUS (Preferencyjne składki z ubezpieczeniem chorobowym)