W przestrzeni publicznej od dłuższego czasu krążą informacje o planowanym przez Ministerstwo Finansów uszczelnieniu przepisów. Dla wielu przedsiębiorców zapowiedzi te stały się powodem do wstrzymania procesów reorganizacyjnych. Warto jednak spojrzeć na ten temat z szerszej perspektywy. Z naszej praktyki doradczej wynika jasno: fundacje rodzinne to nadal wysoce efektywne narzędzie prawne. Pod warunkiem jednak, że fundator rozumie jej pierwotny cel i nie traktuje tego rozwiązania wyłącznie jako wehikułu do krótkoterminowej optymalizacji obciążeń publicznoprawnych. W Eres od początku byliśmy „fanami” tego rozwiązania, a posiadając doświadczenia w prowadzeniu i doradztwie podatkowym fundacjom zdania nie zmieniliśmy – to nadal rozwiązanie które polecamy naszym klientom. Nie jest to natomiast forma prowadzenia działalności dla każdego.

Fundacje rodzinne : optymalizacja podatkowa to nie wszystko

Przedstawiciele rządu sygnalizują konieczność zablokowania mechanizmów pozwalających na unikanie opodatkowania. Mowa tu między innymi o wnoszeniu aktywów wyłącznie w celu ich nieopodatkowanej sprzedaży w krótkim czasie czy omijaniu daniny solidarnościowej. Działania te są nakierowane na usunięcie luk w systemie. Przedsiębiorcy, którzy powołują podmiot zgodnie z jego ustawowym przeznaczeniem, nie mają powodów do obaw. Fundacja rodzinna od początku była projektowana jako instytucja zabezpieczająca firmę na lata, a nie jako tarcza podatkowa służąca do rozliczeń w bieżącym roku obrotowym.

Ochrona majątku i płynna sukcesja

Kluczową wartością tego rozwiązania jest oddzielenie majątku firmowego od prywatnego oraz zabezpieczenie biznesu przed ryzykiem paraliżu decyzyjnego w wyniku dziedziczenia. Zapowiedzi zmian podatkowych nie wpływają na fakt, że fundacja skutecznie chroni wypracowany kapitał przed roszczeniami z tytułu zachowku (po upływie 10 lat od wniesienia mienia) oraz przed konfliktami między spadkobiercami. W warunkach gospodarczych, w których wiele polskich firm mierzy się z pierwszą zmianą pokoleniową, możliwość precyzyjnego uregulowania zasad zarządzania biznesem i wypłaty świadczeń dla beneficjentów pozostaje bezcenna.

Odroczony CIT wspiera inwestycje długoterminowe

Z punktu widzenia budowy kapitału bardzo istotny pozostaje mechanizm odroczonego opodatkowania. Środki wypracowane z dozwolonej działalności lub pochodzące z dywidend od spółek operacyjnych nie podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych tak długo, jak pozostają w fundacji i są reinwestowane. Jest to efektywna dźwignia finansowa. Długoterminowe reinwestowanie nieopodatkowanych zysków pozwala na zauważalnie szybszy wzrost wartości aktywów niż w przypadku klasycznych spółek kapitałowych. Komunikaty ze strony Ministerstwa Finansów wskazują, że ten rdzenny mechanizm nie ulegnie likwidacji.

Fundacje rodzinne: sprawdzone wzorce z innych jurysdykcji

Warto zauważyć, że polskie przepisy nie powstały w próżni. W innych jurysdykcjach europejskich – takich jak Austria, Liechtenstein czy Niemcy – fundacje i trusty funkcjonują z powodzeniem od dekad. Na rynkach zachodnich instrumenty te są niezwykle popularnym i cenionym rozwiązaniem, służącym przede wszystkim do zabezpieczania majątków rodowych i budowania wielopokoleniowych przedsiębiorstw. W tamtych porządkach prawnych standardem jest, że fundacja służy koncentracji kapitału, a nie doraźnym manewrom podatkowym. Polskie fundacje rodzinne zostały oparte dokładnie na tych sprawdzonych wzorcach. Wykorzystywanie ich zgodnie z intencją zachodnich odpowiedników – czyli do długoterminowej ochrony aktywów – gwarantuje stabilność i bezpieczeństwo prawne niezależnie od bieżących korekt w ustawach podatkowych.

Fundacje rodzinne: podsumowanie – czy to wciąż dobry kierunek?

Biorąc pod uwagę powyższe argumenty, bilans korzyści pozostaje dodatni. Zmiana narracji otoczenia prawnego wokół tych podmiotów to proces oddzielania firm szukających luk w prawie od przedsiębiorców budujących struktury na dekady. Dla właścicieli firm, którym zależy na bezpieczeństwie majątku, stabilnym wsparciu finansowym dla rodziny oraz przetrwaniu biznesu niezależnie od zdarzeń losowych, fundacja rodzinna pozostaje najbardziej kompletnym instrumentem w polskim systemie prawnym.

Opracował: Mikołaj Sadowski, mikosadowski@eres.pl, tel. kom. +48 571-600-114
#FundacjaRodzinna #Sukcesja #FirmaRodzinna #Podatki #OchronaMajątku #DoradztwoPodatkowe #PrawoPodatkowe