Zanim podpiszesz akt notarialny, musisz wiedzieć, jakie podatki przy sprzedaży nieruchomości wystąpią w Twoim przypadku. Sprawdź nasze symulacje rozliczeń na gruncie VAT, CIT oraz PCC i zobacz, jak możemy zabezpieczyć Twoją transakcję.
Wizualizacja koncepcyjna, wygenerowana z użyciem AI.
Sprawdź artykuł główny: Opodatkowanie nieruchomości – kompendium wiedzy ➔
Planujesz zakup lub sprzedaż nieruchomości komercyjnej? Zabezpiecz się przed błędami ➔
Spis treści
Transakcje sprzedaży (zakupu) nieruchomości wiązać może się z występowaniem znacznych obciążeń podatkowych zarówno w podatku CIT, VAT jak i PCC.
Uniwersalny plan działania – co możemy dla Ciebie zrobić (podatki przy sprzedaży nieruchomości)
Artykuł ten opisze szereg sytuacji – o postępującym stopniu skomplikowania. Już teraz wiedz co możemy dla Ciebie – jako spółka doradztwa podatkowego – zrobić:
KROK 1 – analiza dokumentacji
- Uzyskanie pełnej dokumentacji dotyczącej nieruchomości w kontekście VAT tzn: Faktury zakupu, protokoły odbioru nieruchomości, nakłady ulepszające, sprawdzenie terminów ustawowych
- Weryfikacja prawa do odliczenia od faktur i innych dokumentów oraz jaka część podlega korekcie 10 letniej
KROK 2 – wyliczenia VAT/CIT/PCC i sporządzenia opinii dotyczącej metody opodatkowania zgodnie z polskim prawem podatkowym
- Obliczenie podstawy opodatkowania, podstawę korekty, dopasowanie stawki, ile pozostało okresów do 10 lat, jaką kwotę zwróci kupujący w przypadku zastosowania zwolnienia przedmiotowego
- Analiza porównawcza twoich obciążeń podatkowych w kontekście skorzystania ze zwolnienia lub nie, dotychczasowych odliczeń i wyboru PCC (jeśli nie zastosowany zostanie VAT)
- Analiza porównawcza skutków finansowych i operacyjnych w kontekście cashflow, kosztów dalszej obsługi prawnej
- Potencjalne ESCROW – część ceny sprzedaży zostanie zdeponowana w celu pokrycia ewentualnych roszczeń związanych z korektą VAT
KROK 3 – konsultacja biznesowa
- Symulacja kosztów w różnych scenariuszach, podział kosztów między strony, dopasowanie zapisów umowy
- Skonstruowanie linii negocjacyjnej z drugą stroną transakcji – opracowanie opisu ryzyka, kosztów i korzyści dla ciebie jako klienta
KROK 4 – czynności administracyjne, reprezentacja i dalsza obsługa twojej transakcji
- Sporządzenie wniosku o interpretację indywidualną lub nawet wniosek o wspólną interpretację – czyli składasz ją razem wraz z kontrahentem – do Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej w kontekście opodatkowania CIT/VAT/PCC
- Reprezentacja przed organami podatkowymi – zarówno na etapie występowania o interpretacje i ewentualnej dalszej drogi w celu złożenia wyjaśnień.
- Współpraca z zaufaną kancelarią prawniczą – kompleksowa obsługa prawna na polu wielu gałęzi prawa
Symulacja nr 1 – prosta transakcja zakupu nieruchomości między polskimi kontrahentami
- Kontrahent A – polska osoba prawna i czynny podatnik VAT – kupuje nieruchomość niemieszkalną od kontrahenta B – polskiego czynnego podatnika VAT – kwota netto 10 MLN PLN
- Kontrahent B zakupił nieruchomość za 7 MLN netto – w ramach pierwszego zasiedlenia – w 2020 r. Od tego zakupu odliczył VAT w całości. Roczna stawka amortyzacji – 2,5%.
Jak opodatkować tę sprzedaż na gruncie CIT i VAT?
Sprzedający
- CIT – za przychód uznaje kwotę otrzymaną od kontrahenta A w kwocie netto – 10 mln PLN.
- Podatek do zapłaty – 19% * (10 MLN-(7MLN * 5 * 2,5%)) = 1,74 MLN zł
- VAT – nalicza VAT od wartości sprzedaży – 10 MLN * 23% = 2,3 MLN zł. Obecnie płaci ten podatek. Ale w 2020 odliczył podatek od 7MLN co oznacza że rzeczywisty „ciężar” na tej transakcji = (10-7) * 0,23 = 0,69 MLN
Kupujący
- CIT – koszt 10 MLN – ale przy założeniu amortyzacji 40 lat to w koszty roku 2025 zaliczone zostanie 0,25 MLN – ta kwota pomniejszy zobowiązanie za rok 2025.
- VAT – odlicza 2,3 MLN – w tym okresie zmniejszy to jego zobowiązanie z tyt. VAT o tę kwotę.
Ta symulacja to klasyczny – prosty – mechanizm – sprzedający rozlicza przychód i koszt ( w formie odpisów amortyzacyjnych) zakupu nieruchomości co daje dochód do opodatkowania. Kupujący nie wlicza wartości zakupu w bieżące koszty – wybiera natomiast okres amortyzacji i corocznie dokonuje odpisów amortyzacyjnych. Na gruncie VAT sprzedający w 2020 odliczył VAT – teraz w 2025 będzie musiał zapłacić do US 2,3 MLN. Kupujący natomiast rozpozna tę kwotę jako podatek naliczony w okresie rozliczenia dotyczącego tego zakupu.
Symulacja nr 2 – Dwóch polskich kontrahentów i brak VAT przy sprzedaży w 2025 r. (podatki przy sprzedaży nieruchomości)
- Kontrahent A – polska osoba prawna i czynny podatnik VAT – kupuje nieruchomość niemieszkalną od kontrahenta B – polskiego czynnego podatnika VAT – kwota netto 10 MLN PLN
- Kontrahent B zakupił nieruchomość wtedy za 7 MLN netto – w ramach pierwszego zasiedlenia – w 2020 r. Od tego zakupu odliczył VAT w całości. Okres amortyzacji ustalony na 40 lat.
- Kontrahent A nie chce opodatkowywać tej transakcji – chce zapłacić podatek PCC a nie VAT.
Sprzedający
- CIT – za przychód uznaje kwotę otrzymaną od kontrahenta A w kwocie netto – 10 mln PLN.
- Podatek do zapłaty – 19% * (10 MLN-(7MLN * 5 * 2,5%)) = 1,74 MLN zł
- VAT – nalicza od wartości sprzedaży i koryguje o okres który minął od zakupu. Korekta = 23% * 7MLN * 5/10 (2025-2020/10) = 805 tys. PLN – tyle sprzedający zwraca do urzędu.
Kupujący
- CIT – koszt 10 MLN – ale przy założeniu amortyzacji 40 lat to w koszty roku 2025 zaliczone zostanie 0,25 MLN – ta kwota pomniejszy zobowiązanie za rok 2025.
- VAT – zwolnione z opodatkowania VATEM – zamiast tego PCC – 2% od 10MLN = 200 tys. PLN
Druga symulacja to wariant specyficzny – podatnik kupujący woli rozliczyć się na gruncie PCC – zamiast VAT . Taka sytuacja może mieć miejsce np. wskutek mniejszej płynności finansowej – łatwiej mu zapłacić 200 tys. a nie 2,3 MLN. Podatnikowi sprzedającemu mniej się to opłaca – finalnie musi zapłacić 805 tys. w VAT-cie a nie 690 tys. (przy uproszczeniu, że całą kwotę w wariancie pierwszym mógł zarówno odliczyć w danym okresie i naliczyć).
Symulacja nr 3 – rozwiązania kompromisowe (podatki przy sprzedaży nieruchomości)
- Kontrahent A – polska osoba prawna i czynny podatnik VAT – kupuje nieruchomość niemieszkalną od kontrahenta B – czynnego podatnika VAT – kwota 10 MLN
- Kontrahent B zakupił nieruchomość za 7 MLN – w ramach pierwszego zasiedlenia – w 2020 r. Od tego zakupu odliczył VAT w całości. Okres amortyzacji ustalony na 10 lat. B co roku dokonuje korekty VAT w ramach 10 letniego okresu korekty- do tej pory nieruchomość służyła tylko sprzedaży opodatkowanej.
- B nie dokonywał nakładów na nieruchomość – ale jest przekonany że transakcja w 2025 podlega VAT.
- Kontrahent A nie mając świadomości podpisał umowę z określoną ceną – bez wyszczególnienia VAT.
- Kontrahent A nie chce opodatkowywać tej transakcji – chce zapłacić podatek PCC a nie VAT.
- Kontrahent B nie chce PCC – bo wiąże się to z obowiązkiem dokonania korekt.
- To jest najbardziej skomplikowany przykład a jego rozwiązań jest parę – w zależności od tolerancji na ryzyko obydwu stron, ich płynności finansowej oraz założonego pułapu kosztów/przychodów które chcą osiągnąć. Poniżej przedstawiamy 4 warianty:
- Wariant kompromisowy – „pół na pół” – obie strony ponoszą koszt VAT „po pół”
- Wariant Kompromisowy – proporcjonalny – dodatkowy koszt dla A i B taki sam jak przy PCC – po 200 tys. „na głowę”
Wariant Kompromisowy „pół na pół”
Założenia:
- Cena sprzedaży: 10 MLN
- Strony wybierają VAT – żeby B uniknął korekty – straty 805 tys. Jednocześnie kupujący kupuje po cenie niższej – obie strony „finansują” połowę wartości korekty – po 402 500 zł. Podatnik A może odliczyć VAT ale rozwiązanie wymaga od podatnika A większej płynności finansowej
- Cena netto = 10 000 000 – 402 500 = 9 597 500
- VAT = 23% * 9 597 500 = 2 207 425
- Cena Brutto = 9 597 500 + 2 207 425 = 11 804 925
- Koszt A = 9 597 500
- Podatnik A godzi się na obowiązki podatnika VAT w zamian za cenę niższą o 402,5 tys.
Wariant Kompromisowy Proporcjonalny
Wariant ten pozwala na rozliczenie „straty” proporcjonalnie do potencjalnych dodatkowych kosztów podatkowych jakie ponosi podatnik w przypadku wyboru opcji bardziej opłacalnej kosztowo (PCC dla A i VAT dla B)
- A: wolałby PCC, bo wtedy jego koszt to 200 tys. (a nie 0, ale wymaga finansowania VAT-u).
- B: wolałby VAT, bo przy PCC traci 805 tys.
W takim wypadku strony ustalają cenę netto niższą od 10 MLN – ale opodatkowaną VAT żeby Podatnik B mógł uniknąć korekty. Jednocześnie podatnik A „zyskuje” te 200 tys. w zamian za obowiązki podatnika VAT.
Kalkulacja:
- Cena netto: 9 800 000 – czyli cena netto pomniejszona o 200 tys. PCC który podatnik A by płacił przy braku VAT
- VAT = 2 254 000 PLN
- Cena brutto = 12 054 000 PLN
- B nie ma korekty – nie traci na VAT – ale przychód mniejszy o 200 tys. zł.
- Koniec końców A płaci netto mniej ale jest podatnikiem VAT – co oznacza obowiązki.
Poniższa tabela przedstawia finalne porównanie wszystkich wariantów:
| Wariant | Cena netto | VAT (23%) | Cena brutto | Realny koszt A (po odliczeniu VAT) | Zysk/strata dla podatnika A | Zysk/strata dla podatnika B | Korekta VAT B |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| VAT (bez kompromisu) | 10 000 000 | 2 300 000 | 12 300 000 | 10 000 000 | 0 PLN | 0 | brak |
| PCC (bez VAT) | 10 000 000 | – | 10 000 000 | 10 200 000 (z PCC) | – 200 000 – PCC | – 805 000 – VAT | 805 000 |
| Kompromis „pół na pół” | 9 597 500 | 2 207 425 | 11 804 925 | 9 597 500 | + 402 500 – VAT | – 402 500 – VAT | brak |
| Kompromis proporcjonalny | 9 800 000 | 2 254 000 | 12 054 000 | 9 800 000 | + 200 000 – VAT | – 200 000 | brak |
Zabezpiecz się przed błędami i wielkimi stratami
Przy każdej transakcji zakupu lub sprzedaży nieruchomości, przy których różnice w rozrachunkach z urzędem będą znaczne, należy dokonać wielopoziomowej analizy zysków, strat i ryzyk podatkowych. Nasza spółka może pomóc Ci uniknąć poważnych problemów finansowych i prawnych.
Umów się na doradztwo podatkowe ➔Opracował: Mikołaj Sadowski
Dowiedz się więcej: Maciej Sadowski, doradca podatkowy nr 00864, ekspert od opodatkowania działalności gospodarczej, spadków i darowizn
tel. kom. +48 503 158 828, msadowski@eres.pl
#OptymalizacjaPodatkowa #Nieruchomosci #SprzedazNieruchomosci #VAT #CIT #PCC #Podatki #DoradztwoPodatkowe